Boer en Natuurmarkt in Reusel trekt goed publiek

Zondag 18 oktober stond het erf van John van Raak open voor publiek. Deze boerenmarkt droeg de boodschap uit van de bijzondere samenwerking tussen boer en natuur. De bezoekers konden er een beetje proeven van het boerenleven van vandaag en een beetje van vroeger. Boer en natuur, ze hebben elkaar nodig, maar de relatie is niet overal vanzelfsprekend. Op deze mooie najaarsdag in Reusel werd de samenwerking tussen de agrarisch ondernemer en de natuurwerkgroep heel mooi neergezet. In de uitnodiging was de wederkerigheid al zichtbaar: ‘Boer en Natuur komen samen‘.

 

De familie van Raak had het evenement goed voorbereid, samen met Natuur- en (weide)vogelvereniging Reusel-De Mierden. Standhouders en publiek werden hartelijk ontvangen door de verkeersregelaars, die hen direct wegwijs maakten. Maar vooral de open koestal trok de aandacht, én de historische trekkers, waar de jongste jeugd zelfs wel even op mocht klimmen. De kleintjes zijn zeker niet vergeten met de timmertent en het lolliespel.

Streekproducten in de picture!

Als een caroussel bewoog het publiek langs de verschillende stands om eens goed te kijken wat er te beleven viel. Zo waren er bijzondere boerderijdieren te bewonderen en nostalgische boerenornamenten, maar vooral de streekproducten trokken de aandacht. Wie aanlegde bij de kraam van Anniek Huijbregts kon het verhaal beluisteren over de ambachtelijke muesli die ze maakt van zelf geteelde haver. Deze dame is druk bezig een volwaardige tweede tak aan het familiebedrijf toe te voegen. De haver moet geteeld, gerijpt, geoogst, ontvliesd, gestoomd, geplet, gebakken en verpakt worden en dat gebeurt (bijna) allemaal in eigen bedrijf. Ze maken er een prachtig Reusels product van, dat bol staat van lokale ingredienten. En wij kunnen kiezen uit verschillende smaken ‘Muesli van het land van Reusel’. De ‘original’ gaat mee in de tas omdat die rijk en overtuigend smaakt.

Haver past bij De Kempen

Dat brengt ons naar de kraam van ANV Kempenland. Karel en Monique voelen zich lekker op hun plek op deze markt. Haver is nou precies zo’n gewas dat ze met de ANV graag ondersteunen. Het past prima op de Brabantse zandgronden en granen zijn goed voor de bodem en de waterhuishouding. Omdat het weinig bemesting en bescherming vraagt, zitten de stikstofnormen bij haverteelt ook niet in de weg. Maar voor de afzet moet je wel creatief zijn. Het ‘eigen-wijze’ initiatief van Anniek juichen ze daarom toe bij de plaatselijke agrarische natuurvereniging.

Ondersteuning voor agrarische natuur

Karel en Monique hadden speciaal voor deze markt Ben Groenen uitgenodigd in hun kraam.  Als coordinator van BoerenNatuur Brabant wijst Ben de weg in het land van de StiLa- en de ANLb-regelingen. “Wij komen graag aan de keukentafel om de boeren te adviseren over de mogelijkheden met agrarisch natuurbeheer: wat past er binnen jouw bedrijf? We kunnen ook ontzorgen bij de aanvraag van langjarige vergoedingen voor bepaalde teelten zoals haver of voor  vogelvriendelijke akker- en randenpakketten. Ook voor verbetering van de bodem en de waterhuishouding zijn er mogelijkheden. Ondernemers als Anniek kunnen we zelfs een speciaal pakket voor graanteelt aanbieden,” grapt hij. Wie hier meer van wil weten kan een mailtje sturen naar info@anvkempenland.nl

Vliegende camera

Wist je dat Reusel haar eigen dronepiloten heeft? Kees Lauwers wil wel even laten zien hoe het werkt. Echt waar, als je het niet zelf gezien hebt kun je niet geloven hoe gedetailleerd het beeld van de vliegende camera is. Moeiteloos reviert de drone hoog boven de akker, op zoek naar een warmtepunt dat de aanwezigheid van leven verraadt. Ze hebben beet! Dan moet er een rondje naar een kruisje bewogen worden en ja hoor: ‘een haas!‘ roepen de ervaren dronepiloten. Ze wijzen veelbetekenend op een beeld in wit-grijze tinten waar de omstanders helemaal geen chocola van kunnen maken. Kees geniet zichtbaar van de vragende blikken en zoomt welwillend in. Langzaam worden ook voor het publiek de contouren van een haas zichtbaar. Het dier ligt in de kenmerkende gedrukte houding, één met de aarde. Waarschijnlijk vermoedt het niets van al die toeschouwers. Kees verzekert ons dat zelfs de warmte van een vogelei getraceerd wordt. Fantastisch! Zonder de toekomstige oudervogels te verstoren.

Meer streekproducten

Niet precies uit Reusel, maar wel van heel dichtbij komt de gelauwerde kaas van De Ruurhoeve. De familie Ansems gooit hoge ogen op de kaaskeuringen. Onvermoeibaar staan Walter en Lies al verschillende decennia op regionale markten om de mensen hun smakelijke palet aan kazen van Hoogeloonse koeien en geiten te laten proeven. Daarvan hoeven we niet meer overtuigd te worden. Menig pondje verdwijnt tevreden in de handtas. Als het om streekproducten gaat verdienen zij zeker ook credits met hun inzet voor ‘Brabants Streekgoed’, een platform waar de consument rechtstreeks bij de boer kan bestellen.

Fietsen met de ANV

Bezoekers die hun blik wilden verruimen konden mee met de boerenlandwandeling of met de fietstocht van ANV Kempenland. Sjef Lavrijsen nam de fietsers mee langs een drietal voorbeelden waar van de weg af te zien is hoe boeren natuurelementen aanbrengen over hun percelen. De deelnemers mochten zelfs even mee in de leeuwerikenrand om te zelf te ervaren hoeveel soorten kruiden erin staan. Dat gaf Sjef de gelegenheid om te benadrukken dat de uitgebloeide bloemenakker een snoepdoos is voor overwinterende akkervogels. Let maar eens op als je er langs fietst. Wie geluk heeft krijgt een zwerm puttertjes of een groeling te zien, maar ook patrijzen en kwartels worden aangetroffen en de buizerd waardeert de veldmuizen. Zulke elementen in het boerenland zijn belangrijk voor de veerkracht van de natuur.

Trekpaarden: levend erfgoed

Later op de middag verscheen Peter van Kuijk met een goedgetuigd tweespan Nederlandse trekpaarden voor de sjees. Prachtig product van historisch boerenleven. Zelden ontmoetten wij zulke grote vriendelijke reuzen!

Warm gevoel

Ook de inwendige mens werd goed bediend. Hapje, drankje…. Wie deze markt bezocht heeft, is vast en zeker thuisgekomen met het warme gevoel dat ‘Boer en Natuur samen’ springlevend is, hier in elk geval wel!

 

 

 

Creatief gazonbeheer

Ook in een burgertuin kan het best wat biodiverser. Wat te denken van klavercirkels in het gazon?

Staan de bruine gazons van deze zomer je nog vers in het geheugen? Wonderbaarlijk snel herstelde het gras zich na de droge zomer. Maar niet overal! Op bepaald plekken benutten de kraaien het afgestorven gras om op jacht te gaan naar emelten en engerlingen. Ze halen je grasmat flink overhoop!

Klaverplezier

Bij de familie Lavrijsen hebben ze zulke problemen niet. Zij vervingen het speelgazon door een klavermengsel. De diepwortelende rode klaver had geen last van de droogte en bloeide lustig door. Het staat er bovendien gezond en fris bij en is als een magneet voor bijen en hommels.

Creatief!

Sjef experimenteert nu met een combi van gazongras en klavermengsel en met de gazonmaaier boetseert hij er lustigop los. Sjef: “Achter kozen we voor cirkels in het gazon beste grappig en goed voor de akkerhommels en de gele luzernevlinder.” Ideetje voor volgend jaar???

 

Nieuwe veldpanelen ANLb

Herkenbaarheid zet je product in de markt. Voor agrarisch natuurbeheer is dat niet anders, maar dan natuurlijk in het veld. Let op onze veldpanelen!

 

De kleurige bloemenranden en de bloeiende wintervoedselveldjes van het ANLb kunnen altijd rekenen op waardering van passanten in het boerenland. Met de uitgebloeide kruiden ligt dat soms anders. Een beetje uitleg kan helpen.

 

Energieleveranciers

Bloeiende kruiden trekken niet alleen de blik van de passerende fietser, maar ook insecten en vlinders. Deze kleine wezentjes staan garant voor een goede bestuiving van de gewassen en ze helpen plagen te voorkomen in het hoofdgewas. Ze zijn ook van levensbelang voor de jonge kuikens van akker- en weidevogels.

 

Voedsel, veiligheid en voortplanting

Voor vogels en kleine dieren zijn juist de uitgebloeide percelen interessant omdat de zaden in de uitgebloeide bloemstengels de energie en vetten opleveren die ze in de winter zo hard nodig hebben. Dit moet je gewoon even uitleggen.

 

Losse toets

Rens Sommers ontwierp een serie veldpanelen voor BoerenNatuur Brabant om in het veld duidelijk te maken wat de bedoeling van de beheerelementen is. Met losse toets schetst hij een aantrekkelijk beeld van de beheerelementen. Het wordt opeens duidelijk dat een veldleeuweriken-rand bestaat uit drie langgerekte stroken met verschillende kruidenmengsels langs elkaar. Dat betekent drie verschillende werkgangen en steeds in de gaten houden hoe het zich ontwikkelt.

 

Groot en klein

Er zijn grote en kleine veldpanelen. Beheer en onderhoud van de panelen is bij de veldcoordinatoren in goede handen. We zijn benieuwd wat de leden ervan vinden. Laat maar weten: info@anvkempenland.nl

Kennisprogramma Duinboeren: Koolstofvastlegging 6/10

Velen kijken al uit naar de kennisavonden van De Duinboeren. Ditmaal organiseren zij samen met het Louis Bolk Instituut en project Slim Landgebruik een kennisavond over koolstofvastlegging in de bodem.

Wat is het effect op bodemorganische stof en koolstofvastlegging van verschillende koolstofvastleggende maatregelen in de melkveehouderij en akkerbouw en wat zijn de kosten en baten van deze maatregelen? De resultaten van acht jaar onderzoek worden besproken, gevolgd door discussie en uitwisseling.

Deelname is kosteloos

 

Datum: 6 oktober 2026
Tijd: Inloop 20:00, start 20:15. Eind ±22.00 met borrel
Locatie: De Kerkhoeve, de Heikant 10a, Helvoirt

Aanmelden: Kennisavond – 8 jaar koolstofvastlegging: wat werkt in de praktijk? – Formulier invullen

Voor vragen of suggesties voor onderwerpen kunt u contact opnemen met Joachim Deru, j.deru@louisbolk.nl of Judith van der Bruggen, judith@duingoed.nl.

Uitnodiging: ANV Kempenland met infostand en fietstocht 18/10

Op zondag18 oktober 2026 staat ANV Kempenland met een standje bij het evenement: ‘Natuur en Boer komen samen’, bij John en Inge van Raak in Reusel.

ANV Kempenland neemt deel op uitnodiging van Natuur- en (Weide)vogelvereniging Reusel-De Mierden. Wij presenteren het werk van de boeren van ANV Kempenland graag aan het publiek en we informeren je graag over de mogelijkheden voor agrarisch natuurbeheer. Je kunt ook nog met ons fietsen. Ben jij er ook bij?

  1. Wanneer: 18 oktober, 10:30 uur tot 16:00 uur
  2. Waar: De Luther 23, Hooge Mierde.

Welkom bij de stand van ANV Kempenland

Op deze mooie dag kunnen wij u informeren over de mogelijkheden van natuurbeheer op boerenland met Stila, ANLb en Waterschapsranden.

Voor boeren is het vaak belangrijk dat de grond haar agrarische bestemming blijft behouden. Bij de meeste pakketten is dat zo.

De vergoedingen voor agrarisch natuurbeheer zijn opnieuw verhoogd en de overeenkomsten hebben een langere looptijd, afhankelijk van de afsluitdatum (zie artikel 1)

Stukje zekerheid

De overheid financiert het ANLb met substantiële bedragen, zodat steeds meer boeren hier aan deel kunnen nemen.

Omdat de vergoedingen voor agrarisch natuurbeheer marktconform zijn overwegen steeds meer boeren om in te stappen.

De vergoedingen hebben een vaste waarde, zodat de grondeigenaar vooraf inzicht heeft in de opbrengsten, dit in tegenstelling tot de geteelde gewassen.

Voor iedereen

De Stila-regeling is er niet alleen voor boeren maar voor alle inwoners van het buitengebied. Kom even bij ons langs, zodat we je meer kunnen vertellen.

Kids

Natuurlijk is er ook voor de kleintjes van alles te beleven. Zie onderstaande folder.

Fietstocht met thema agrarisch natuurbeheer

Wilt u wel eens zien hoe agrarisch natuurbeheer eruitziet in het veld? ANV Kempenland organiseert een fietstocht (+/- 8km) speciaal voor geïnteresseerden. De bloemenranden en de wintervoedselvelden zullen wel niet meer zo mooi in bloei staan, maar in het najaar en de winter gaat het vooral om de zaden waarmee de vogels de winter door kunnen komen. Dat kan met onze regelingen op verschillende manieren. Fiets maar mee!

·       Aanmelden voor de fietstocht: Info@anvkempenland.nl

·       Beperkte deelname vanwege verkeersveiligheid

Wat is ANLb?

Wie nog eens wil zien wat ANLb precies inhoudt vindt op LinkedIn een mooie Swipe-verbeelding:

·       Klik Hier voor Swipe-verbeelding

Meedoen?

Boeren, burgers en buitenlui, heb je interesse om in 2027 en 2028 deel te nemen aan het ANLb in Brabant: Meld je dan hier: Aanmelden interesse ANLb . De veldcoordinatoren van BoerenNatuur Brabant Midden komen graag vrijblijvend langs om aan de keukentafel de mogelijkheden op uw bedrijf met u te bekijken. De looptijd van de huidige ronde is nog 2 jaar. Daarna verwachten we weer verlenging van zes jaar te kunnen bieden.

Nieuwe kansen met ANLb: meer geld, meer mogelijkheden

Bij alle beweging op het platteland is er ook goed nieuws. De tarieven voor agrarisch natuurbeheer met ANLb zijn verhoogd en er zijn meer mogelijkheden, ook buiten de ANLb-Leefgebieden. Geinteresseerden kunnen zich  NU melden!

(Bericht van BoerenNatuur Brabant Midden)

De overheid waardeert de inspanningen van grondeigenaren voor natuurontwikkeling met nieuw budget voor Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer (ANLb). Met dit extra budget voor 2027 en 2028 kan BoerenNatuur Brabant aanvullend beheer afsluiten met grondeigenaren die hun Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer (ANLb) willen uitbreiden of kennis willen maken met ANLb.

Een mooie kennismaking voor u?

Het gaat om beheercontracten voor twee jaar, met perspectief op voortzetting voor de aansluitende zes jaar. BoerenNatuur Brabant Midden wil samen met haar deelnemers vooral de kwaliteit van de bestaande werkgebieden verder versterken. Bijvoorbeeld door bestaand beheer uit te breiden of verschillende beheerpakketten beter met elkaar te verbinden. Maar ook buiten de huidige werkgebieden zijn mogelijkheden voor nieuw beheer.

Meer ruimte voor natuur op het boerenland tegen een mooie vergoeding

Met het ANLb werken boeren en BoerenNatuur Brabant samen aan een aantrekkelijk en gevarieerd agrarisch landschap. Boerenlandsoorten als de kievit, geelgors en kamsalamander kunnen daar weer voldoende voedsel, veiligheid en voortplantingsmogelijkheden vinden.
Er zijn verschillende beheerpakketten worden ingezet, zowel voor grasland als voor bouwland en voor landschapselementen. Denk bijvoorbeeld aan akkerranden, aangepast maaibeheer, poelen of andere maatregelen die passen bij het gebied en de aanwezige doelsoorten.

  • Meer informatie over de pakketten en vergoedingen: Klik Hier!
  • Daar staan ook de vergoedingen vermeld

BoerenNatuur Brabant inventariseert tot ongeveer half oktober waar interesse is voor nieuw of aanvullend beheer in 2027 en 2028. Kansen verschillen per regio en werkgebied.

  • Hebt u interesse? Meld u vrijblijvend aan: Klik Hier!

Uw veldmedewerker komt graag bij u langs om samen te bekijken wat op uw bedrijf mogelijk is. U kunt natuurlijk ook rechtstreeks contact opnemen met de veldmedewerker in uw regio.

Samen kunnen we met extra beheer nét dat verschil maken voor natuur en landschap.

Paulownia bomen, een ingezonden reactie

Ingezonden reactie op het artikel ‘Paulownia bomen’ van 4 oktober 2025


Beste lezers van de nieuwsbrief van ANV Kempenland,

Het is goed dat er kritisch wordt gekeken naar nieuwe teelten zoals Paulownia bomen. De boom heeft veel potentie, maar een succesvolle aanplant begint bij realistische informatie, eerlijke prijzen, uniform en zorgvuldig opgekweekt plantgoed en goede begeleiding in het veld. Helaas lees ik in dit artikel dat de boer niet tevreden is en er niet aan de geschetste verwachtingen is voldaan, wat dus kan leiden tot het beëindigen van de teelt. Voor de duidelijkheid; wij van Paulownia Project waren niet de leverancier of betrokken partij waar in dit artikel naar wordt verwezen. Bij Paulownia Project vinden we het belangrijk transparant te zijn, zorgvuldig te werk te gaan en onze praktijkervaring te gebruiken om grondeigenaren goed te kunnen adviseren.

Nederlands plantmateriaal

Zelf ben ik trotse teler van een mooi perceel Paulownia en leverancier van kwalitatief bewezen plantgoed. In mijn zoektocht naar betrouwbare partners merkte ik dat het aanbod sterk uiteenloopt en dat het gevoel niet altijd goed was. Daarom werk ik inmiddels nauw samen met een Nederlands laboratorium en een Nederlandse kwekerij, beide met vele jaren ervaring. Dankzij die samenwerking leveren we sterk, uniform en zorgvuldig opgekweekt plantmateriaal tegen een eerlijke prijs, en dragen we graag bij aan transparante informatie en kennisdeling.

Kwaliteit en voorbereiding

Uit de praktijk weten we dat problemen vaak al in het voortraject ontstaan: onzorgvuldig of te jong plantmateriaal kan later in het veld voor grote verschillen zorgen. Bij Paulownia Project werken we daarom uitsluitend met geschikte niet-invasieve rassen zoals de Paulownia Elongata. We houden onze kosten transparant: waar in het artikel wordt gesproken over omgerekend €13.636 per hectare, rekenen wij met andere prijzen (*redactie). Bovendien rekenen we teeltbegeleiding niet apart door — wij vinden dat goede ondersteuning vanzelfsprekend moet zijn. Tot slot zit de teler bij ons niet vast aan afzetcontracten, maar denken we vrijblijvend mee. ‘Wie de risico’s neemt mag ook profiteren’.

De markt groeit snel, wat ten koste kan gaan van kwaliteit en zorgvuldigheid. Juist daarom hebben wij alles in eigen beheer, van laboratorium tot kwekerij, en zijn we zelf ook teler zodat we in de praktijk ervaren en leren. Zo kunnen we de kwaliteit van het plantgoed én de begeleiding waarborgen.

Goed informeren

We sluiten ons volledig aan bij de laatste zin van het artikel: laat je goed informeren en praat met andere telers die al ervaring hebben. De markt is groot genoeg voor iedereen, en kennis delen is essentieel. Daarom nodigen we geïnteresseerden graag uit om onze velden te bezoeken, ervaringen van onze telers te horen en zo meer over onze werkwijze te horen.

Wie zich verder wil verdiepen in de teeltmogelijkheden van Paulownia, vindt meer informatie en contactgegevens op www.paulowniaproject.nl. We denken graag vrijblijvend mee met grondeigenaren die deze teelt op een gezonde manier willen verkennen. Er liggen namelijk wel degelijk kansen voor de teelt van Paulownia, dit gewas heeft een veelbelovende toekomst. Het is echt een schitterende teelt!

Met vriendelijke groet,
Nathan Rommens
Paulownia Project
+31 6 45494848
Info@paulowniaproject.nl

* De redactie neemt geen verantwoordelijkheid voor ingezonden brieven

Erkenning waarde van duurzame productie met ‘ Thrue value’

De Agrofoodsector sorteert voor op een omslag naar waardering van de gehele productieketen. Waarom komt de structurele omslag naar duurzaam produceren zo moeizaam op gang?

 

Onze voedselproductie heeft effecten op bodemkwaliteit, water, klimaat en biodiversiteit. Ook dierenwelzijn en het landschap staan onder druk. Niet alleen in Nederland, maar wereldwijd. Daarmee wordt duidelijk dat het huidige systeem op termijn niet houdbaar is.

 

Waardering moet zich vertalen in het verdienmodel

Positieve en negatieve effecten van voedselproductie worden nauwelijks meegenomen in de productprijs. We zijn ervan doordrongen dat duurzame productie maatschappelijke waarde oplevert, maar de financiele prikkel blijft achter. Voor agrarisch ondernemers betekent dit dat investeren in duurzaamheid niet vanzelf leidt tot een beter verdienmodel. Met goede bedoelingen alleen redden de bedrijven het niet.

 

Het nieuwe credo: ‘True Value’ 

Het begrip ‘True Value’ krijgt steeds meer aandacht. Daarbij staat de werkelijke maatschappelijke waarde van voedsel centraal. Niet alleen de verborgen sociale en milieuschade (thrue pricing) telt, maar ook de sociale en ecologische kwaliteiten moeten meewegen (true value) in de totale waarde van het product. Duurzame productie moet niet alleen erkend, maar ook beloond worden.

 

Overheid kom in beweging!

‘Vrijwel alle grote spelers in de keten — van verwerkers tot retail — hebben zich gecommitteerd aan verduurzaming’, zegt Alex Datema, directeur Food & Agri Nederland bij Rabobank. ‘Rabobank stimuleert de verduurzaming eveneens met rentekorting en een transitiefonds van 3 miljard euro. Nu is het aan het kabinet om door te pakken met duidelijke, bindende doelen en voldoende middelen’,

 

BBM geeft inzicht

Met die doelsturing behoudt de ondernemer zijn bewegingsvrijheid. Biodiversiteitsmonitor-programma’s als BBM en BBA helpen de boer op weg om met Kritische Prestatie-Indicatoren (KPI’s) de eigen productieketen in beeld te krijgen. Van daaruit kun je effectieve stappen zetten.

Lees meer:

en

Basiskwaliteit Natuur (BKN)

Basiskwaliteit Natuur (BKN)

Al eens gehoord van BKN? Grote kans dat dat binnen niet al te lange tijd gaat gebeuren.

Het idee is dat gewone soorten op het platteland en in het stedelijk gebied kunnen overleven als de basiscondities op orde zijn. De merel zeg maar, en de mus. Geen hoogdravende doelsoorten met ingewikkelde eisen, maar per landschapstype een minimumcriterium. Wat is er? Wat zou er kunnen zijn, hoe kan het aangeheeld worden?

Aansluiten bij wat er is

Daaruit wordt een inrichtingsstrategie ontwikkeld die als advies dient bij ruimtelijke ontwikkelingen. Kerngedachte: Als de basiskwaliteit op orde is, dan volgen de soorten die er thuishoren vanzelf: alles wat wortelt, groeit, graaft, kruipt en vliegt. Veel ontwikkelingen dragen al bij, de Groenblauwe dooradering (GBDA) bijvoorbeeld.

Alliantie BKN

Rond Goirle, Oisterwijk, Hilvarenbeek en Tilburg loopt al enige tijd een pilot. Onlangs is samenwerking in de alliantie BKN bekrachtigd en ondertekend door 16 partijen, waaronder ANV Kempenland. Onze inbreng richt zich op de verbinding met de ondernemers in het gebied.

Erkenning en beloning

Zo geven we onze inbreng aan de voorkant. In de Alliantie moeten grondeigenaren nog beter vertegenwoordigd: het is werk in wording. Tegenover een dienst voor de natuur moet voor de ondernemer erkenning en beloning staan, zo schrijft de Alliantie.

Kracht in de bottom-up aanpak

Op termijn gaan alle Nederlandse gemeenten werken aan Basiskwaliteit Natuur: landelijke en

Europese regelgeving vragen om dekkende resultaten. Brabant is er in deze gemeenten

vroeg bij en heeft daardoor tijd en ruimte om een eigen aanpak te ontwikkelen, uitgaand

van een ‘Goed Gesprek’ dat start bij de verhalen in het gebied en de kijk en de belangen van

wie er wonen en werken.