De StiLa-regeling is opnieuw herzien

/0 Reacties/in , , /door

De Provincie Noord Brabant kent een bijzondere regeling om, ten behoeve van biodiversiteit en landschap, elementen als randen, struweel en bomen terug te brengen in het veld. De regeling is verschillende keren herzien vanwege mogelijke conflicten met Eu-wetgeving, maar nog altijd is de gebruiksvriedelijkheid en de flexibiliteit overeind gebleven. Wat is nieuw?

De Stimuleringsregeling Landschap, StiLA, wordt gevoed door individuele gemeenten en de Waterschappen, daardoor verschilt de regeling per locatie. De Provincie verdubbelt de inleg. De regeling is bedoeld om grondeigenaren met agrarische percelen te stimuleren om maatregelen te nemen ten goede van landschap, biodiversiteit, wateropvang en waterkwaliteit. Met de ondersteuning door veldcoördinatoren die van de hoed en de rand weten geldt de regeling als laagdrempelig. StiLa voorziet in principe in vergoedingen voor aanleg en beheer gedurende de contractperiode.

 

Wat betekent de gewijzigde StiLa 2.0-regeling?

Per 1 januari 2026 is de regeling doorontwikkeld. Dit brengt een aantal relevante wijzigingen met zich mee:

 

Belangrijkste wijzigingen per 2026

Hoewel de basis van de regeling gelijk blijft, zijn er enkele duidelijke accenten verschoven:

  1. Sterkere koppeling met water en klimaat

Waar STILA eerder vooral gericht was op landschapselementen, ligt de nadruk nu nadrukkelijker op:

    • water vasthouden (infiltratie, greppels, poelen)
    • tegengaan van verdroging
    • bijdragen aan klimaatadaptatie

Maatregelen zoals waterberging en natuurvriendelijke oevers worden actiever gestimuleerd.

Dit sluit direct aan bij de watertransitie: landbouwgrond wordt steeds meer onderdeel van het watersysteem.

  1. Gebiedsgerichte sturing is leidender geworden

De regeling is sterker gekoppeld aan:

    • landschapstypen
    • themagebieden (per gemeente/waterschap)

Projecten moeten expliciet passen binnen deze kaarten en doelen.

Dit betekent minder “vrijheid” in losse aanvragen, maar meer focus op gezamenlijke gebiedsopgaven.

  1. Meer nadruk op samenwerking en cofinanciering

De regeling blijft gebaseerd op samenwerking tussen:

    • provincie (aanlegkosten)
    • gemeenten* (beheerkosten)
    • waterschappen (watermaatregelen: aanleg en beheer)

(* Doet een gemeente niet mee, dan kunnen na aanleg de beheerkosten voor ANLb worden voorgedragen)

De provincie verdubbelt nog steeds lokale bijdragen.

In de praktijk betekent dit:

    • projecten met meerdere deelnemers hebben een streepje voor
    • aansluiting bij gebiedsprocessen wordt belangrijker
  1. Doorontwikkeling naar STILA 2.0 (vereenvoudiging + verbreding)

De vernieuwde regeling:

    • is inhoudelijk verbreed (meer typen maatregelen mogelijk)
    • biedt meer ondersteuning via veldcoördinatoren
    • richt zich nadrukkelijk op klimaat, biodiversiteit én water

De regeling is daarmee toegankelijker, maar ook strategischer ingezet.

  1. Toenemende koppeling met andere regelingen en beleid

Er is een duidelijke beweging richting:

    • koppeling met waterdoelen (KRW)
    • aansluiting op Natuur Netwerk Brabant
    • relatie met stikstof- en klimaatopgaven

STILA staat minder op zichzelf en wordt onderdeel van een groter beleidsinstrumentarium.

 

Wat betekent dit concreet voor boeren?

De wijzigingen zorgen voor een verschuiving in hoe STILA gebruikt wordt:

Van losse maatregel → naar integraal bedrijfs- en gebiedsplan

    • meer kansen, maar minder vrijblijvendheid
    • grotere kans op subsidie bij samenwerking
    • toenemende rol van watermaatregelen op landbouwgrond
    • noodzaak om plannen goed af te stemmen op gebiedsdoelen

 

Wat betekent dit voor ANV Kempenland?

Hier ligt een duidelijke kans én rol voor ANV Kempenland:

    1. Van individueel naar collectief organiseren

Omdat de regeling meer gebiedsgericht is:

    • bundel aanvragen van meerdere boeren
    • ontwikkel gezamenlijke plannen per deelgebied

ANV kan hier regie pakken.

    1. Koppelen van watertransitie aan STILA

Gebruik STILA actief als instrument voor:

      • water vasthouden op landbouwgrond
      • inrichting van bufferstroken en greppels
      • herstel van sloten en kleine landschapselementen

Dit maakt watermaatregelen financieel haalbaarder.

    1. Actieve rol in gebiedsprocessen

Zorg dat ANV:

      • aan tafel zit bij gemeenten en waterschappen
      • meepraat over gebiedskaarten en thema’s

Wie aan de voorkant meedenkt, vergroot kansen voor boeren.

    1. Ontzorgen van leden

De regeling wordt inhoudelijk complexer. ANV kan:

      • leden helpen bij aanvraag en planvorming
      • kennis delen (praktijkvoorbeelden)
      • fungeren als schakel met veldcoördinatoren
    1. Sturen op verdienmodellen

Door de verbreding van STILA ontstaan kansen voor:

      • vergoedingen voor waterberging
      • ecosysteemdiensten
      • combinaties met andere subsidies

ANV kan helpen deze te ontwikkelen en zichtbaar te maken.

Conclusie

De aanpassingen in de STILA-regeling per 2026 maken duidelijk dat landschap, water en landbouw steeds meer met elkaar verweven raken. Voor boeren betekent dit dat meedoen aan de watertransitie niet alleen noodzakelijk is, maar ook kansen biedt.

Voor ANV Kempenland ligt er een belangrijke rol om deze kansen te organiseren, te begeleiden en te vertalen naar praktische oplossingen op het erf en in het veld. Kom maar met je ideeën! info@anvkempenland.nl

Algemene Ledenvergadering: 16 april

/0 Reacties/in , , , , , /door

Beste leden,

We hebben alle feiten en cijfers weer op een rijtje, daarmee laten we je graag zien wat de vereniging in 2025 heeft betekend. We horen graag van jullie of we een goede koers varen of welke koers jullie graag zien.

 

  • Kom naar onze Algemene Ledenvergadering!
  • De Beukentuin, ir. van Mettropweg , Hoogeloon 
  • donderdag 16 april, 20.00u (Zaal open 19.30u)

 

Na de pauze gaan we rond 21.00u verder met het thema dat ons allemaal wel eens bezighoudt:

  • Waarom zou ik aan agrarisch natuurbeheer doen???

Dat is een terugkerende vraag en de motivatie wordt steeds sterker. Tijd om daar nog eens bij stil te staan. Omdat er weer nieuwe kansen zijn met ANLb en met de Watertransitie, omdat de StiLa-regeling is vernieuwd en omdat we weer enkele nieuwe leden mogen verwelkomen, leek het ons een goed idee om Nol van Rijssel uit te nodigen om ons bij te praten.

Nol is beslist geen dossiertijger maar een enthousiast spreker, die met een vlotte krabbel op de flipover duidelijk maakt welke nieuwe mogelijkheden er zijn met agrarisch natuurbeheer. Het liefst gaat hij direct in op jouw vragen, dus brandt maar los.

Aanmelden niet verplicht, wel fijn: info@anvkempenland.nl 

Voorbereidingen BKN Hilvarenbeek West

/0 Reacties/in , , , , /door

De gemeente Hilvarenbeek heeft samen met Goirle, Oisterwijk en Tilburg het plan opgepakt om BKN te omarmen. Wat kan dit voor ons betekenen?

 

BKN betekent Basis Kwaliteit Natuur en heeft tot doel om de minimum vereisten voor de gewone natuur behorend bij de plek te realiseren. Dan gaat het om doodgewone dieren en planten als.. konijn, mus, egel, veldesdoorn, haagbeuk… Anjo Roorda is de initiatiefnemer van dit plan, dat door de overheid geïnitieerd is (Samen voor Biodiversiteit Klik Hier! ). Ter voorbereiding wordt door vrijwilligers in kaart gebracht, wat er momenteel aan natuur in de gemeenten is. Noem het een nulmeting.

 

Route

Het rapport “Basiskwaliteit Natuur Hilvarenbeek” dient als leidraad, met voorstellen hoe Basiskwaliteit gerealiseerd zou kunnen worden in de gemeente. ANV Kempenland bekijkt hoe we bij kunnen dragen, met inzet van met STILA, ANLb en de Watertransitie. Een en ander moet leiden tot een win-win situatie voor zowel de boer als voor de natuur.  We zijn geen belangenvereniging, maar we staan wel voor de dialoog.

 

Samenwerking

Op 18-11-25 is er een conferentie Basiskwaliteit Natuur (BKN) in Goirle gehouden. De conferentie heeft geleid tot het opstellen van een voorstel tot de ‘Brabantse Alliantie BKN’.

ANV Kempenland is gevraagd om een workshop voor te bereiden over ‘Het goede gesprek met de boer’.

 

Wij zijn geen belangenvereniging, maar ANV Kempenland vindt de samenwerking met de boer belangrijk. Wij werken aan een voorstel voor de gemeenten, te beginnen bij de gemeente Hilvarenbeek, om tijdens keukentafelgesprekken met de boeren in het gebied info op te halen over welke kansen men als grondeigenaar ziet en wat de boer nodig heeft om tot een ‘basiskwaliteit’ te komen.

 

Randvoorwaarden

Hierin zal het verdienmodel zeker ter sprake komen, alsmede ook de wet- en regelgeving om plannen te kunnen realiseren. De verslagen willen we delen met de alliantie voor beter inzicht in wat er speelt in het buitengebied, zodat ze op basis hiervan tot een goede besluiten kunnen komen.

 

Mocht u als grondeigenaar in de gemeente Hilvarenbeek belangstelling hebben voor een gesprek, laat het ons dan alvast weten via:

Maak jij het landschap mooier met STILA?

/0 Reacties/in , /door

Graag breng ik de Stimuleringsregeling Landschap nog een keer onder de aandacht. Bent u eigenaar van een boerenbedrijf of heeft u een stuk grond in het buitengebied? Dan is deze regeling (Stila) misschien iets voor jou. Hiermee kun je een vergoeding aanvragen voor de aanleg of het beheer van landschapsontwikkeling op jouw perceel.

Subsidie voor landschapselementen

De Stimuleringsregeling Landschap (Stila) heeft als doel om landschapsontwikkeling door boeren en burgers in het buitengebied van Brabant te stimuleren. De gemeenten in Kempenland en de Provincie stellen subsidie beschikbaar om het kenmerkende Brabantse landschap te versterken. Denk dan aan het aanleggen van bloemrijke randen, poelen, houtsingels en/of wandelpaden over boerenland. De laatste tien jaar zijn er veel initiatieven gerealiseerd in Kempenland. Men weet de regeling goed te vinden!

De regeling is uniek in Nederland; Bijna alle gemeenten in Noord-Brabant nemen deel! De huidige regeling loopt nog tot eind 2025 en in de gemeente Bergeijk, Bladel, Eersel, Hilvarenbeek, Goirle en Reusel-De Mierden is er nu nog budget beschikbaar. Na 2025 zal er weer ingezet worden op een nieuwe periode Stila!

Iets voor jou of wil je meer weten?

Heb je interesse in deze subsidie of wil je meer weten? Neem dan contact met mij op. Telefonisch bereikbaar via 06 27 007 670 of via nelisklaasen@gmail.com.

Groeten van Nelis Klaasen, veldcoordinator

/0 Reacties/in , /door

Veldbijeekomst STILA: Heggenvlechten

Ondanks dat we het ergste vreesden is de heg schitterend aangegroeid.

Op 29 september was het al zover, dat we de heg hebben moeten snoeien.

Dit was deels al in eigen huis verricht door Fré van Dal en van Corneel van Mierlo kregen we een demonstratie hoe dit ook machinaal kon.

Deze vlechtheg is onderdeel van een mooi landschapsplan aan de rand van Hilvarenbeek dat aangelegd is met behulp van STILA en advies van de veldcoordinator.

Er is een graankruidenrand en een graskruidenrand, de soortenrijke vlechtheg, elzenhagen, bomen, een poel en kruidenrijk grasland.

Afb: De resultaten van handmatig vs machinaal snoeiwerk worden besproken (Foto: M. Leesberg)

 

Overleg STILA-partijen Kempenland

/0 Reacties/in , /door

Op 17 september jongsleden is er een gebiedsbijeenkomst geweest in Gemeentehuis van Goirle. Deze wordt jaarlijks georganiseerd door Brabants Landschap in elk gebied waar de regeling actief is. Doel van de bijeenkomst was om alles dat met de regeling te maken heeft te bespreken en hierover van gedachten te wisselen.

Aanwezig waren de betrokken ambtenaren van betreffende gemeentes (Bergeijk, Bladel, Eersel, Goirle, Hilvarenbeek en Reusel de Mierden), Waterschap de Dommel, Provincie en Brabants Landschap. Namens ANV Kempenland was veldcoördinator Nelis Klaasen aanwezig om de laatste stand van zaken te presenteren:

  • Voor elke gemeente de besteding van het beschikbare budget; ingediende projecten maar ook projecten in voorbereiding
  • Voorbeelden van projecten laten zien
  • En de rol van de ANV Kempenland

Het was een positieve interactieve bijeenkomst. De Stimuleringsregeling Landschap is actief in heel Brabant en is een fantastisch instrument voor grondbezitters om de biodiversiteit en het landschap te verbeteren. Zo ook in Kempenland zijn er de laatste jaren veel projecten, waarbij er landschapselementen zijn aangeplant zoals bijvoorbeeld houtsingels, struweelhagen en (fruit-)(knot-)bomen. Ook zijn er poelen voor amfibieën gerealiseerd. Als laatste zijn er heel veel randen ingezaaid; bijvoorbeeld meerjarige bijenranden, bloemblokken en wintervoedselranden!

De regeling loopt nog tot eind 2025, en zolang er budget is natuurlijk… Een paar gemeenten gaan dit najaar nog bij plussen, omdat het budget bijna op was. Dat geeft nogmaals aan hoe belangrijk de betrokken partijen de Stila regeling vinden!

Bent u geïnteresseerd of heeft u vragen? Neem contact op met Nelis Klaasen (0627007670 of nelisklaasen@gmail.com) en informeer of er mogelijkheden zijn op uw land!

Afb: Met STILA is veel mogelijk

Dit najaar workshop heggen vlechten

/0 Reacties/in , , , /door

In de ledenvergadering, najaar 2022, kwam belangstelling naar voren voor meer kennis over het vlechten van heggen. Traditionele vlechtheggen zijn door hun dichte structuur, misschien zelfs met stekels en bessen, heel waardevol voor biodiversiteit. Komend najaar willen we een workshop organiseren om kennis te maken met dit ambacht.

Vroeger werden vlechtheggen gebruikt om vee op te sluiten. Met de uitvinding van het prikkeldraad en later het schrikdraad werden heggen overbodig en verdwenen deze massaal. Terwijl vlechtheggen juist een verrijking van het landschap zijn.

Biodiversiteit en huisapotheek

Vlechtheggen zorgen voor meer biodiversiteit door voedsel en beschutting te bieden aan vogels, insecten, zoogdieren en amfibieën. Het vee in de omzoomde weide kan nuttige voedingsstoffen binnenkrijgen door van de diverse planten in de heggen te eten.

Programma in ontwikkeling

Bij deze middag gaan we kijken we op een praktijk locatie (Reusel?) hoe het vlechten van een heg in zijn werk gaat, welke soorten struiken er geschikt zijn om te vlechten, hoe groot de te vlechten struiken moeten zijn enz. In het najaarsnummer van deze nieuwsbrief vindt u meer informatie over de workshop.

De Patrijzen houden zich schuil

/0 Reacties/in , , , , , /door

Foto: Mevr A. van Dal

 

Dinsdagavond 28 februari trok patrijzenwaarneemgroep er weer op uit voor de jaarlijkse ‘haantjestelling’. Twaalf waarnemers maar liefst en iedereen had er zin in. Maar waar bleven de patrijzen?

Dit voorjaar kwamen de waarnemers voor de zevende keer bijeen. De haantjestelling geeft een beeld van de kwaliteit van het landschap voor biodiversiteit. Waar voldoende insecten, schuil- en broedgelegenheid is kan de patrijzenstand zich snel herstellen. Boeren ten westen van Hilvarenbeek doen extra hun best om bloemenranden in te zaaien en kleine landschapselementen te onderhouden. Ze worden daarbij ondersteund door ANV Kempenland met de STILA-regeling.

Hoopvol op pad

Zes jaren op rij ging de lijn opwaarts met een hoogtepunt van 13 waarnemingen in 2021 maar vorig jaar staakten de waarnemingen. Hoopvol begonnen we aan de voorbereidingen. Het tijdstip voor de waarnemingen wordt door Rien altijd zorgvuldig afgestemd om de zonsondergang, want de schemer is de beste tijd om de haantjes te spotten. Dat betekent dat sommige waarnemers hun avondmaaltijd even uit hebben moeten stellen. Rien friste de technische kneepjes weer even op en daarna konden de klokken gelijk gezet worden, want om dubbeltelling te voorkomen is het belangrijk dat alle transecten precies tegelijk gelopen worden. De kaartjes en de apparatuur werden verdeeld in de ploegjes gingen op pad.

Nul-Nul-Vijf-Een

Eigenlijk was het een prachtige avond, met een gloeiende zonsondergang en een maantje aan de hemel. Prachtig patrijzenweer. Toch vingen twee ploegjes bot maar gelukkig was er ook een transect met vijf en eentje met een waarneming. We vragen ons af hoe het komt. Volgend jaar gaan we weer terug naar week 8, misschien werkt dat beter.

Bodem, bloemen, beschutting

Een gezonde bodem is de basis voor biodiversiteit. Waar voldoende lucht en organisch materiaal in de bodem zit kan het bodemleven zich herstellen. Bloeiende kruiden trekken insecten aan, daar kunnen de kuikens groot  mee worden. Patrijzen zijn al tevreden met een ruig randje om hun nest te in te maken. Zijn er nog mogelijkheden in ons buitengebied? De agrarische natuurvereniging denkt graag mee. Mailtje naar info@anvkempenland.nl